Baladir Nasıl Tutturulur

Baladır gibi tırmanıcı bitkiler bahçenin en hızlı sonuç veren oyuncularıdır: bir mevsimde çıplak bir duvarı yeşile boyar, iki mevsimde çitin görüntüsünü tamamen değiştirir. Ama bu hız iki yönlü çalışır. Yönlendirilmeyen bir tırmanıcı kendi ağırlığıyla öne devrilir, gövdesi kıvrılır, alt kısmı çıplaklaşır ve komşu bitkilerin üzerine yayılır. Bu yüzden baladır tutturma teknikleri, bitkiyi dikmekten çok daha belirleyicidir; asıl iş dikimden sonra başlar.

Aşağıdaki adımlar, duvar dibine ya da çit boyunca yerleştirilmiş bir baladırı ilk yıldan itibaren düzenli bir iskelete oturtmak için sırayla uygulanabilir.

Adım Adım Tutturma

1. Önce desteği kurun, sonra bitkiyi dikin. En sık atlanan nokta bu. Bitki yerleştikten sonra duvara vida delmek, kök bölgesini ezmek ve sürgünleri kırmak anlamına gelir. Duvara paralel iki ya da üç sıra galvaniz tel, ahşap kafes (trellis) veya çit üzerine sabitlenmiş yatay latalar; hangisi olursa olsun, sistem toprak işlenmeden hazır olmalıdır.
2. Destek ile duvar arasında hava boşluğu bırakın. Tel ya da kafes doğrudan duvara yatırılırsa arkada hava dolaşmaz; nem birikir, yaprakların arkası kurumaz ve küf sorunları başlar. Ara parça (dübel üstüne takoz, kısa boru parçası) ile 3–5 cm boşluk bırakmak yeterlidir. Aynı boşluk, sürgünleri ileride bağlarken elinizin arkaya geçmesini de sağlar.
3. Kökü duvarın hemen dibine dikmeyin. Duvar dibi hem daha kuru hem de kireç bakımından zengin bir bölgedir. Gövdeyi 30–40 cm öne alıp bitkiyi hafif eğik biçimde, tepesi desteğe bakacak şekilde yerleştirin. Bu mesafe sulamayı da kolaylaştırır; bitkiye doğru su verme alışkanlığı özellikle ilk iki yılda tutunmayı belirler. Dikim öncesi toprağın gevşetilmesi ve organik madde ile beslenmesi konusu bahçe toprağını hazırlama başlığında ayrıntılı anlatılıyor.
4. Ana sürgünleri yelpaze gibi açın. İlk yıl amaç yükselmek değil, yayılmaktır. 3–5 güçlü sürgün seçin ve bunları yukarı değil, yana doğru — yaklaşık 45 derecelik açıyla — bağlayın. Yatay ya da eğik yönlendirilen dallar boyunca daha çok yan sürgün ve daha çok çiçek oluşur. Dikey bırakılan sürgünler ise tüm gücü tepeye taşır; sonuçta üstü gür, altı boş bir bitki elde edersiniz.
5. Bağı gevşek ve yumuşak yapın. Bağlama noktasında gövdeye bir parmak girecek kadar pay bırakın. Sekiz şeklinde (rakam 8) atılan bağ, sürgünü tele değdirmeden tutar ve rüzgârda sürtünme yaralarını önler. Malzeme seçimi kalınlaşmayı doğrudan etkiler:

6. Büyüme mevsiminde her 2–3 haftada bir kontrol edin. Yeni sürgünler haftada bir karış uzayabilir. Boşta kalanları hemen desteğe yönlendirin; sertleşmiş bir sürgünü sonradan bükmek onu kırmak demektir. Aynı turda geçen yılın bağlarını sıkıp sıkmadığına bakın.
7. Budamayı iki aşamaya bölün. Kışın ya da erken ilkbaharda yapılan şekil budaması, iskeleti belirler: kurumuş, çaprazlaşan ve duvardan öne fırlayan dallar dipten alınır. Mevsim içindeki kontrol budaması ise yalnızca uzunluk kısaltmadır; oluk, çatı, pencere kenarı ve elektrik hattına yaklaşan uçlar kesilir. Kesim açısı ve alet temizliği konusunda bitkilerinizi kesme ve şekillendirme bölümündeki genel kurallar burada da geçerli.
8. Dip bölgeyi açık tutun. Gövdenin ilk 30 cm'i havalanmalı. Yoğun malç ya da sık yer örtücü, çürüklük ve zararlı barınağı yaratır. Yaprak lekeleri, unlu bit ve akar belirtileri en çok bu sıkışık noktada başlar.

Sık Yapılan Hatalar

• Bağı bir kere atıp unutmak. Gövde kalınla
  © 2026 Çiçek ve Orman